ศ.ดร.ศุภชัย ปทุมนากุล ว่าที่ปลัดกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม คนที่ 4 หลังคณะรัฐมนตรี (ครม.) ไฟเขียวเมื่อวันที่ 6 ส.ค.2567 เห็นชอบแต่งตั้งตามที่นายอนุทิน ชาญวีรกูล รองนายกรัฐมนตรี และ รมว.มหาดไทย ในฐานะกำกับดูแลกระทรวง อว.เสนอ
ย้อนหลังไปตั้งแต่ 4-5 ปีก่อนหน้านี้ ศ.ดร.ศุภชัย ดำรงตำแหน่งรองปลัด อว.ถือเป็นกำลังสำคัญในการขับเคลื่อนการปฏิรูประบบอุดมศึกษา ซึ่งเป็น “ขาที่ใหญ่ที่สุด” ของกระทรวง อว.ผ่านนโยบายสำคัญทั้งในเรื่องของ “Life long learning” หรือการเรียนรู้ตลอดชีวิต, การจัดทำ “ธนาคารหน่วยกิตแห่งชาติ” เพื่อรองรับการพัฒนากำลังคนตลอดทุกช่วงวัย, การจัดการศึกษาที่แตกต่างจากมาตรฐานการอุดมศึกษา หรือ “หลักสูตร Sandbox” ที่เปิดโอกาสให้สถาบันอุดมศึกษาก้าวข้ามข้อจำกัดในการจัดการศึกษาสามารถออกแบบและจัดการศึกษารูปแบบใหม่ที่เป็นนวัตกรรมอุดมศึกษาได้, การจัดกลุ่มมหาวิทยาลัยตามเป้าหมายประเทศ เป็นต้น
![ศ.ดร.ศุภชัย ปทุมนากุล](https://static.thairath.co.th/media/BUCz3kW7pmsIQUeyCdlqn31Y1m1SqRyDkO5DzJkG9H3V8xRFsjW2yBbO4.jpg)
...
อย่างไรก็ตาม งานในฐานะปลัดกระทรวง อว.คนใหม่ถือเป็นความท้าทายว่าจะสามารถสร้างความเปลี่ยนแปลงให้เกิดขึ้นกับกระทรวง อว.ที่ดูแลทั้งเรื่องของการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อววน.) และจะมีบทบาทสำคัญในการผลิตและพัฒนากำลังคนให้มีทักษะเพื่อตอบโจทย์ประเทศได้หรือไม่
“ทีมข่าวอุดมศึกษา” ขอทำหน้าที่สะท้อนมุมมองและทรรศนะของบุคคลสำคัญๆที่เกี่ยวข้องกับด้าน อววน.รวมทั้งข้อคิดที่มีต่อว่าที่ปลัดกระทรวง อว.คนใหม่ เพื่อส่องทิศทางการทำงานด้าน อววน.ในอนาคต
![นพ.พงษ์รักษ์ ศรีบัณฑิตมงคล](https://static.thairath.co.th/media/BUCz3kW7pmsIQUeyCdlqn31Y1m1SqRyDZmIk7oTfbjqEM5TxCNtVE3LUW.jpg)
นพ.พงษ์รักษ์ ศรีบัณฑิตมงคล ประธานที่ประชุมอธิการบดีแห่งประเทศไทย (ทปอ.) กล่าวว่า ในฐานะประธาน ทปอ.ได้ร่วมทำงานกับ ศ.ดร.ศุภชัย มาเกือบ 2 ปี พบว่า ศ.ดร.ศุภชัยมีความเข้าใจในเรื่องของระบบอุดมศึกษาเป็นอย่างมาก โดยเฉพาะการผลักดันให้เกิดการปฏิรูประบบอุดมศึกษาให้มีความสอดคล้องกับยุคสมัยปัจจุบันหรือแม้กระทั่งนโยบายสอบ TCAS ปี 2567 ในรอบแอดมิชชันที่ให้นักเรียนแต่ละคนสามารถสมัครเลือกคณะ 1-10 อันดับได้ฟรีเป็นครั้งแรกในประเทศ ซึ่งเป็นนโยบายรัฐบาล และ น.ส.ศุภมาส อิศรภักดี รมว.อว. เพื่อลดความเหลื่อมล้ำรวมทั้งมีส่วนผลักดันนโยบายรัฐบาลในการสร้างบุคคลบุคลากรรองรับอุตสาหกรรมใหม่การผลิตกำลังคนด้านเซมิคอนดักเตอร์ เป็นต้น แต่สิ่งที่อยากฝากคือขอให้เร่งดำเนินการในเรื่องของการปฏิรูประบบอุดมศึกษารวมทั้งการปลดล็อกข้อจำกัดต่างๆ ทั้งเรื่องของกฎหมายที่ไม่สอดคล้องกับสถานการณ์ปัจจุบัน และระบบงบประมาณ เป็นต้น
![ศ.ดร.นพ.ประสิทธิ์ วัฒนาภา](https://static.thairath.co.th/media/BUCz3kW7pmsIQUeyCdlqn31Y1m1SqRyDXEogapEhG2hTu9i3haIhmbIbQ.jpg)
ขณะที่ ศ.ดร.นพ.ประสิทธิ์ วัฒนาภา ประธานกรรมการศูนย์ความเป็นเลิศด้านชีววิทยาศาสตร์ (TCELS) และอดีตคณบดีคณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล กล่าวว่า ได้ทำงานร่วมกันกับ ศ.ดร.ศุภชัย ในบอร์ด TCELS ศ.ดร.ศุภชัย เป็นคนที่เข้าใจระบบงานวิจัยของประเทศและเข้าใจระบบอุดมศึกษา เพราะเคยอยู่มหาวิทยาลัยมาก่อน ขณะที่งานในกระทรวง อว.ที่ดูแลทั้งงานด้าน อววน.ถือว่า ศ.ดร.ศุภชัย เข้าใจบริบทของงานที่รับผิดชอบดีมากและเป็นคนกล้าตัดสินใจ ส่วนเรื่องการเปลี่ยนแปลงในกระทรวง คงต้องดูนโยบายของรัฐมนตรีเป็นหลัก เชื่อว่า ศ.ดร.ศุภชัย จะสามารถตอบสนองนโยบายรัฐมนตรีได้ดี เพราะเข้าใจงานของกระทรวง อว.ดีอยู่แล้ว
![ศ.ดร.สมคิด เลิศไพฑูรย์](https://static.thairath.co.th/media/BUCz3kW7pmsIQUeyCdlqn31Y1m1SqRyDfpbFXr3faRoU8ZuT4gBOKIrsY.jpg)
...
สำหรับ ศ.ดร.สมคิด เลิศไพฑูรย์ อดีตประธานคณะกรรมการการอุดมศึกษา (กกอ.) กล่าวว่า ศ.ดร.ศุภชัย ดำรงตำแหน่งรองปลัด อว.มา 4–5 ปี เป็นตัวหลักของกระทรวง โดยเฉพาะเรื่องอุดมศึกษา ซึ่งเป็นขาหลักของกระทรวง อว. เป็นคนทำงานไว ทำงานเก่ง อ่อนน้อมถ่อมตน ชอบช่วยเหลือผู้คน ที่สำคัญเป็นคนยึดมั่นในสถาบันหลักของชาติมาโดยตลอด ที่สำคัญ ศ.ดร.ศุภชัย มีความมุ่งมั่นที่จะปฏิรูปอุดมศึกษาเพื่อสร้างความเปลี่ยนแปลงให้เกิดแก่ประเทศชาติ จนชาวมหาวิทยาลัยรักและชอบ ศ.ดร.ศุภชัย มาก เชื่อว่าจะเป็นปลัดกระทรวงที่ดีคนหนึ่งเพราะเป็นคนที่ไม่ใช้อำนาจในทางที่มิชอบ
![ดร.สุวิทย์ เมษินทรีย์](https://static.thairath.co.th/media/BUCz3kW7pmsIQUeyCdlqn31Y1m1SqRyDbiW68Y5fHuPGsyqonjcvd68qT.jpg)
ส่วน ดร.สุวิทย์ เมษินทรีย์ อดีต รมว.กระทรวง อว. เล่าว่า เคยทำงานร่วมกับ ศ.ดร.ศุภชัย ในการผลักดันนโยบายไทยแลนด์ 4.0 ซึ่งต้องใช้มหาวิทยาลัยขับเคลื่อน รวมทั้งเป็นกำลังสำคัญในการควบรวมกระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (วท.) กับสำนักงานคณะกรรมการอุดมศึกษา (สกอ.) จนประสบความสำเร็จ และได้ร่วมกันทั้งนโยบายยุวชนสร้างชาติ นโยบาย 1 ตำบล 1 มหาวิทยาลัย เป็นต้น สิ่งที่อยากฝากคือ วันนี้ โลกไม่ใช่ใบเดิมอีกต่อไปแล้ว กระทรวง อว.จะต้องปฏิรูปอุดมศึกษาและต้องเร่งยกเครื่องการอุดมศึกษาไทยทั้งระบบตลอดจนกลไกการขับเคลื่อน เพื่อสร้างคน สร้างความคิด ขณะที่ด้านวิจัยต้องเร่งแก้ เพราะงานวิจัยวันนี้ตอบโจทย์ผู้วิจัย แต่ไม่ตอบโจทย์ประเทศ ไม่ตอบโจทย์เอกชน ไม่ตอบโจทย์ชุมชน ต้องทำวิจัยเพื่อไปสู่นวัตกรรมและทำได้จริง
...
![อิสระ ว่องกุศลกิจ](https://static.thairath.co.th/media/BUCz3kW7pmsIQUeyCdlqn31Y1m1SqRyDQLqCktjenYGnSyjIq02uDy4PC.jpg)
ขณะที่มุมมองภาคเอกชน นายอิสระ ว่องกุศลกิจ ประธานกิตติมศักดิ์ บริษัทกลุ่มน้ำตาลมิตรผลและกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิในคณะกรรมการการอุดมศึกษา (กกอ.) กล่าวว่า ศ.ดร.ศุภชัย ต้องเร่งปฏิรูปอุดมศึกษาเพื่อผลิตและพัฒนากำลังคนให้มีทักษะเพื่อตอบโจทย์อุตสาหกรรมสมัยใหม่และสอดคล้องกับการพัฒนาประเทศ เพราะปัจจุบันการเข้ามาของเทคโนโลยีใหม่ ส่งผลกระทบโดยตรงต่ออาชีพ การศึกษา และการจ้างงาน เราต้องการคนที่มีทักษะอาชีพในอนาคตที่ขาดแคลน และมีความต้องการสูงในภาคอุตสาหกรรม ดังนั้นระบบการศึกษาด้านอุดมศึกษาต้องปรับตัวเพื่อตอบโจทย์ทักษะอาชีพที่เปลี่ยนไปด้วย
“ทีมข่าวอุดมศึกษา” หวังว่ามุมมองของบุคคลสำคัญๆที่ทำงานด้าน อววน.ที่สะท้อนและส่งต่อแนวคิดถึงว่าที่ปลัดกระทรวง อว.คนใหม่นี้ จะช่วยทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงในการทำงานเพื่อนำพาประเทศให้สอดคล้องกับการเปลี่ยนแปลงของโลกในยุคใหม่ ไม่มากก็น้อย
...
จากนี้ก็ขึ้นอยู่กับปลัด อว.คนใหม่ที่ต้องพิสูจน์ศักยภาพและฝีมือ ในการสานฝันบรรดาบิ๊ก อววน. และประชาชน ว่าเป็น “ของจริง” หรือแค่ “ภาพฝัน”.
ทีมข่าวอุดมศึกษา
อ่าน “คอลัมน์หนังสือพิมพ์ไทยรัฐ” ทั้งหมดที่นี่