“RSV (Respiratory Syncytial Virus)”...โรคร้ายที่กำลังแพร่ระบาดในเด็กอย่างมากในช่วงเวลานี้ หลายคนบอกว่านี่ก็เหมือนไวรัสโควิด-19 ที่ยังไม่มีวัคซีนหรือยารักษาเป็นการเฉพาะ หากต่างกันเพียงโควิด-19 มีผลกระทบรุนแรงมากกับ...“ผู้สูงอายุ” แต่กับ RSV นั้นมุ่งสร้างผลร้ายกับ...“เด็กเล็ก”
“นพ.ยง ภู่วรวรรณ” โพสต์เฟซบุ๊ก ระบุว่า RSV ยังพบมีการระบาดอย่างมากในเด็กเล็กที่มีอายุต่ำกว่า 5 ปี สายพันธุ์ที่พบในปีนี้เป็น RSV-A ทั้งหมด ซึ่งต่างกับปีที่แล้วพบทั้ง 2 สายพันธุ์คือ
A และ B สายพันธุ์ย่อยของ A ที่พบจะเป็น ON1
น่าสนใจด้วยว่า...ผู้ป่วยที่ติดเชื้อนี้แล้วเป็นอีกได้ จึงไม่แปลกที่เมื่อปีที่แล้วเป็นปีนี้ก็มีโอกาสเป็นได้อีก การระบาดเริ่มเกิดขึ้นหลังจากที่มีการเปิดเรียนเต็มรูปแบบ โดยพบมากในเด็กอนุบาล ตั้งแต่เดือนกันยายนมาจนถึงปัจจุบันแนวโน้มของโรคยังไม่ลดลง...เมื่อเปรียบเทียบกับทุกปี ปีนี้จะมีการระบาดช้ากว่า
![](https://static.thairath.co.th/media/Dtbezn3nNUxytg04N1NFseLajh5IWbO3pGpct1bQRWxCIN.jpg)
...
อาการสำคัญคือมีไข้และอาการของระบบทางเดินหายใจ ในเด็กที่มีอาการมากจะมีการอักเสบของหลอดลมทำให้หายใจเร็วหรือหอบในเด็กเล็กที่น้อยกว่า 1 ปี อาจมีอาการปอดอักเสบร่วมด้วยได้
“โรคนี้ไม่มียารักษา จะรักษาตามอาการ หายได้เอง ปัจจุบันไม่มีวัคซีนในการป้องกัน การป้องกันดีที่สุดคือดูแลเรื่องสุขอนามัยในเด็กเล็ก การล้างมือ ใส่หน้ากากอนามัยสำหรับเด็กโตและผู้ใหญ่มีความจำเป็นเพราะเกิดได้กับทุกวัย แต่ในเด็กเล็กจะมีอาการมาก ทุกคนดูแลตัวเองจะป้องกันไม่ให้นำเอาเชื้อโรคไปสู่เด็กเล็ก”
การติดเชื้อส่วนใหญ่เกิดขึ้นในโรงเรียนอนุบาล เด็กที่ป่วยหรือไม่สบายเกี่ยวกับโรคทางเดินหายใจไม่ควรไปโรงเรียน เด็กอนุบาล ที่อยู่รวมกันดูแลสุขอนามัย สถานที่ให้มีอากาศถ่ายเทได้ดี ทำความสะอาดเครื่องใช้ ของเล่นอยู่เป็นนิจ ถ้ามีการระบาดหรือมีผู้ป่วยหลายรายควรปิดชั้นเรียน
พลิกแฟ้มเตือนให้เฝ้าระวัง “โรคติดเชื้อทางเดินหายใจจากเชื้อไวรัสอาร์เอสวี (RSV)” กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข แนะนำให้ผู้ปกครองสังเกตอาการบุตรหลานอย่างใกล้ชิดโดยเฉพาะ “เด็ก” อายุต่ำกว่า 5 ปี
โรคติดเชื้อทางเดินหายใจจากเชื้อไวรัส “อาร์เอสวี” เป็นโรคที่มักพบได้บ่อยในช่วงฤดูฝนและฤดูหนาว ซึ่งในเด็กอายุต่ำกว่า 5 ปี อาจมีอาการรุนแรงได้มากกว่ากลุ่มอายุอื่นๆ
![](https://static.thairath.co.th/media/Dtbezn3nNUxytg04N1NFseLajh5IWbO3j76mcM40R4XMm1.jpg)
ข้อมูลจากศูนย์เชี่ยวชาญเฉพาะทางด้านไวรัสวิทยา คลินิกภาควิชากุมารเวชศาสตร์ คณะแพทยศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย พบว่า อุบัติการณ์ของโรค RSV ในเด็กของปี 2563 มีอัตราป่วยเท่ากับปี 2562 ในเดือนเดียวกัน และโรคทางเดินหายใจที่ตรวจหาเชื้อจะพบเป็น RSV มากกว่าร้อยละ 30 ของผู้ป่วย
โดยเฉพาะในเด็กเล็กแรกเกิดถึง 5 ปี แสดงถึงมาตรการการป้องกันโรคทางเดินหายใจในเด็กขณะนี้ไม่ได้แตกต่างกับปีที่แล้วมากนัก การดูแลบุตรหลานให้ปลอดภัยจากเชื้อไวรัสอาร์เอสวียังมีความสำคัญมาก
เชื้อไวรัสอาร์เอสวี...ติดต่อได้จากการสัมผัสสารคัดหลั่งของผู้ติดเชื้อ โดยไวรัสเข้าสู่ร่างกายผ่านทางตา จมูก ปาก และจากการสูดหายใจเอาเชื้อที่อยู่ในอากาศในรูปละอองฝอยจากการไอ จามของผู้ป่วย
“ผู้ป่วย” ส่วนใหญ่จะแสดงอาการหลังสัมผัสถูกเชื้อไวรัสในระยะเวลา 4-6 วัน และเมื่อป่วยจะสามารถแพร่กระจายเชื้อได้นาน 3-8 วัน อาการโดยทั่วไปอาจจะเหมือนไข้หวัดธรรมดา แต่อาการจำเพาะของเชื้อนี้ มักพบในเด็กเล็ก คือ หลอดลมฝอยอักเสบ โดยเริ่มแรกจะมีอาการเพียงเล็กน้อย เช่น ไข้ ไอ มีน้ำมูก เจ็บคอ
...จนถึงอาการรุนแรง เช่น หายใจหอบเหนื่อย อกบุ๋ม ได้ยินเสียงปอดผิดปกติ เสียงหายใจมีเสียงหวีด รับประทานอาหารได้น้อย และซึมลง
![](https://static.thairath.co.th/media/Dtbezn3nNUxytg04N1NFseLajh5IWbO3OrtJ14S1bzYXG6.jpg)
...
การรักษาส่วนใหญ่เป็นการรักษาตามอาการ ซึ่งโรคนี้สามารถพบได้ในผู้ป่วยทุกกลุ่มอายุ แต่อาการจะรุนแรงในเด็กเล็ก เด็กที่คลอดก่อนกำหนด และกลุ่มผู้สูงอายุ 65 ปีขึ้นไป รวมถึงผู้ที่มีโรคประจำตัวเรื้อรัง เช่น เบาหวาน โรคปอด โรคหัวใจ หรือมีปัญหาเกี่ยวกับระบบภูมิคุ้มกันร่างกายผิดปกติ เป็นต้น
ตอกย้ำในเรื่องการป้องกัน ต้องเข้าใจกันก่อนว่า...ในปัจจุบันยังไม่มีวัคซีนป้องกันโรค แต่สามารถปฏิบัติตัวเพื่อป้องกันการติดเชื้อและลดการแพร่กระจายของเชื้อไวรัส ดังนี้...
ล้างมือบ่อยๆด้วยสบู่และน้ำสะอาด โดยเฉพาะก่อนมื้ออาหาร หลังเข้าห้องน้ำ ควรสอนให้เด็กๆล้างมืออย่างถูกต้อง ไม่ใช้แก้วน้ำหรือของใช้ส่วนตัวร่วมกับผู้อื่น รักษาสุขอนามัยส่วนตัว หลีกเลี่ยงการสัมผัสผู้ที่ติดเชื้อและการไปในสถานที่ที่ผู้คนหนาแน่น ไม่ควรพาเด็กไปเล่นในที่ที่มีเด็กเล่นอยู่ด้วยกันจำนวนมาก
![](https://static.thairath.co.th/media/Dtbezn3nNUxytg04N1NFseLajh5IWbO3L479xgzmor12Hn.jpg)
ส่วนผู้ที่ป่วยควรงดการออกนอกบ้านในช่วงที่ไม่สบาย เพื่อลดการแพร่กระจายเชื้อไปยังผู้อื่น และควรปิดปากปิดจมูกเวลาไอ จามด้วยหน้ากากผ้าหรือหน้ากากอนามัย
ทำความสะอาดบ้าน รวมทั้งของเล่นเด็กเป็นประจำ ควรรับประทานอาหารที่ถูกสุขลักษณะ ดื่มน้ำมากๆ และให้เด็กพักผ่อนให้เพียงพอ...พ่อแม่ผู้ปกครองขอให้สังเกตอาการบุตรหลานอย่างใกล้ชิด
...
เมื่อมีอาการป่วยเป็นไข้หวัด ควรแยกเด็กออกจากเด็กปกติ เพื่อเป็นการป้องกันการแพร่เชื้อและพาไปพบแพทย์เพื่อรับการวินิจฉัยและรักษาต่อไป ส่วนในเด็กโตและผู้ใหญ่อาการจะดีขึ้นหลังได้รับการรักษา 1-2 สัปดาห์
มีข้อสงสัยสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่ “สายด่วนกรมควบคุมโรค” โทร. 1422
ข้อมูลเสริมเพิ่มเติมจาก ดร.นพ.นพพร อภิวัฒนากุล ภาควิชากุมารเวชศาสตร์ คณะแพทยศาสตร์ โรงพยาบาลรามาธิบดี มหาวิทยาลัยมหิดล https://www.rama.mahidol.ac.th/ ระบุว่า ไวรัส RSV ถูกค้นพบเมื่อปี ค.ศ.1955 (พ.ศ.2498) โดยตรวจพบไวรัสชนิดนี้จากลิงชิมแปนซีที่ป่วยจากหวัด
ก่อนจะพบว่าสามารถติดต่อมายังคนได้ และเป็นสาเหตุของอาการหรือโรคติดเชื้อทางระบบทางเดินหายใจโดยเฉพาะในเด็กเล็ก
“ไวรัส RSV” มีอาการที่รุนแรงโดยเฉพาะในเด็กอายุน้อย ซึ่งผู้ใหญ่เองก็สามารถเป็นได้เช่นกันแต่อาจจะรู้สึกเหมือนเป็นไข้หวัดธรรมดาคือ ไอ มีน้ำมูกเล็กน้อย ไม่มีไข้ โดยส่วนใหญ่ เชื้อ RSV จะระบาดในช่วงฤดูฝน ตามความเข้าใจส่วนมากที่เชื่อว่าการระบาดจะเกิดขึ้นในช่วงฝนตกเยอะ มีความชื้น
![](https://static.thairath.co.th/media/Dtbezn3nNUxytg04N1NFseLajh5IWbO3ZQJOghfV5Rfk1D.jpg)
...
ซึ่ง...บางครั้งการเป็น “ไข้หวัด” ของเราก็เริ่มมาจาก “เชื้อ RSV” นี้ หรืออาจจะเป็น “หวัดธรรมดา” ก่อนจะพัฒนาไปเป็นเชื้อไวรัส RSV
อาจกล่าวได้ว่า... “ไวรัส RSV” เป็นเชื้ออันตรายที่คล้ายไข้หวัด
วารสารพยาบาล กระทรวงสาธารณสุข ฉ.30 ย้ำว่า การติดเชื้อในระบบทางเดินหายใจเฉียบพลัน เป็นปัญหาที่พบได้บ่อยในเด็กอายุต่ำกว่า 5 ปี และเป็นสาเหตุการเสียชีวิตเป็นอันดับ 1 ในเด็กช่วงอายุดังกล่าวทั่วโลก การเจ็บป่วยด้วยโรคติดเชื้อเฉียบพลันระบบหายใจในเด็ก อาจส่งผลกระทบต่อพัฒนาการและสุขภาพโดยรวมของเด็ก
อีกทั้งอาจทำให้เกิด “โรคเรื้อรัง” และภาวะ “แทรกซ้อนรุนแรง” เช่น ภาวะหายใจล้มเหลว ภาวะขาดออกซิเจน ส่งผลต่อการเจริญเติบโตและพัฒนาการด้านด้านต่างๆ โดยเฉพาะอย่างยิ่งทางด้านสติปัญญา
นอกจากนี้ ยังส่งผลกระทบต่อ “ครอบครัว”...ซึ่งก่อให้เกิดความเครียด วิตกกังวล เกี่ยวกับอาการป่วยของเด็ก รวมไปถึงการหยุดงาน เพื่อดูแลเด็กส่งผลให้ขาดรายได้ประกอบและภาระค่าใช้จ่ายที่เกิดขึ้นเมื่อเด็กป่วย
นี่คือ...ไวรัส “อาร์เอสวี (RSV)” อีกโรคร้ายในเด็กเล็กที่ต้องระวังมากเป็นพิเศษ.